گزارش نخستین صعود زمستانی 1 روزه به قله 3900 متری پسند کوه ( از مسیر جدید شمال شرقی و گرده شمالی)

وجه تسمیه قله پسند کوه :

 نام این قله ( پسنده) بوده که از ترکیب دو اسم :( پسند+ده ) به معنای محل ،ابادی یا ده یا مکانی برای زندگی که  مورد پسند بوده است در گذشته های بسیار دور نامگذاری شده است و این مکان یا ده در ضلع جنوب شرقی قله قرار گرفته است، و از نظر ارتفاع به حدود 3700 می رسد  و  هنوز بقایای سنگچین خانه ها در ان قابل مشاهده است. و شاید کمی دور از ذهن باشد که پسند کوه و قله تخت سلیمان که بقایایی در ان وجود دارد و تا 30 سال گذشته الوارهای بلوط در تخت سلیمان دیده شده است، زمانی ابادی و یا خانه ای وجود داشت . پسنده به  صورت پسنده بالا و پسنده پایین یعنی دو محل بوده است .قرن ها پیش ، اخرین سکنه این ابادی به دلیل برف و سرمای شدید، به سواحل خزری ( شهرستان عباس اباد ) کوچ کرده اند  که نام پسنده را بر ابادی جدید خود نهاده اند ( پسنده علیا-پسنده سفلی )و تا به امروز در ان محل سکونت دارند.

موقعیت قله در زمستان :

 

 

قله 3900 متری پسند کوه، از زیباترین و فنی ترین قلل منطقه علم کوه و تخت سلیمان است که در کنار قلل سه گانه ی : تخت سلیمان ،علم کوه و سیاه کمان ، جلوه ی خاصی به منطقه کلاردشت و رودبارک میدهد.این قله در ابتدای یکی از بزرگترین  خط الراس های قله ی 4850 متری علم کوه قرار دارد که از منطقه ونداربن (رودبارک ) توسط یال ( میچکار) که در بین کوهنوردان به یال درختی نیز معروف شده است ، از روبروی قرارگاه کوهنوردی  ونداربن شروع میشود که دارای خطر بهمن در یکی دو قسمت نیز هست. ما برای دسترسی به کندل کوم که در ابتدای گرده سنگی شمالی  قرار دارد ، مسیری جدید که تا امروز هیچ کوهنوردی در زمستان از ان استفاده نکرده است یال شمال شرقی را انتخاب کردیم برای رسیدن به پای مسیر باید از روستای ونداربن و در مسیر جاده ی تنگه گلو شروع کرد که البته رسیدن به نقطه شروع و رد شدن از زیر 3 دره بهمن خیز در مسیر جاده تنگ گلو ، داستان دیگری ست که باید حساب شده و بدون کوچکترین خطر ریزش بهمن باشد که معمولا بهمن هایی در این فصل از دره ی میچکار و 2 دره کناری ان  فرو میریزد  که گاها به جاده و رودخانه ی خرم دشت میرسد. برای من که اهل کلاردشت و رودبارک هستم و همیشه در منطقه حضور دارم، پیش بینی خطر ریزش بهمن تا پای مسیر،کار پیچیده ای نبود و امروز درصدی هم این خطر وجود نداشت. با توجه به دم هوایی که در 3 روز پیش تا به حال در طول روز وجود داشت و بادهای شبانه و دمای پایین، این برف ها را به صورت سفت و stable به وجود اورده بود.

 شاید به خاطر بارشهای  سنگین برف و همین خطرات بود که این مسیر که نسبت به مسیر های یال درختی و یال بالای گوسفندسرای دوم بریر کوتاه تر است در سالیان دور، در نخستین صعود زمستانی قله پسند کوه که توسط تیمی به سرپرستی عبدالله اشتری و کوهنورد فقید محسن نوری و همراهانشان در بهمن ماه 1363 انجام شد، مورد استفاده و توجه قرار نگرفت. به هر حال صعود این مسیر که 5 کیلومتر با جی پی اس ثبت شد درگیری زیادی با سنگ و یخ به وجود می اورد.

پنج شنبه 17/10/94 به قرارگاه ونداربن رفتیم و شب رو در قرارگاه گذروندیم. ساعت 3 صبح روز جمعه 18/10/84 بیدار شدیم و بعد از خوردن مختصر صبحانه ای 4:10 دقیقه صبح حرکت کردیم از پل چوبی که روبه روی قرارگاه هست عبور کردیم و از داخل محل ونداربن از مسیر جاده خرم دشت خودمونو به پای مسیر صعود رسوندیم. ساعت 5 از یال قبل از دره شمالی پسند کوه( دره: پایین دره) از یالی به نسبت کم برف تر که معمولا تو زمستون چند ساعتی افتاب گیره از ارتفاع 2340 متری شروع به بالارفتن کردیم از همین ابتدا درگیری با سنگ شروع شد و تو تاریکی صبح کمی مشکل بود که صخره های به نسبت ساده تر رو انتخاب کنیم به قسمت های بالایی که رسیدیم  نور چراغ های ونداربن و قرارگاه رو میشد کاملا دید کم کم هوا روشن شد و ساعت 7:20 دقیقه بعد از تلاش 3 ساعته به کندل کوم جایی که کار فنی و گرده سنکی اغاز میشه رسیدیم،( این در حالیست که شما برای صعود از یال درختی تا کندل کوم حداقل 5 ساعت وقت نیاز دارید) باتوم ها جای خودشون رو به تبر یخ و کلنگ دادن ، با احتیاط کامل از سمت راست و زیر این صخره ها شروع به صعود کردیم بعد از تراورس حدودا 400 متری به جایی رسیدیم که عبور از اینجا هم در صعود و هم فرود بسیار خطر ناکه به طوری که دره های پایین شیب بسیار تندی دارن و اگه کوهنوردی سقوط کنه با هیچ ابزاری نمیتونه خودشو نگه داره ، به هر حال باز رفتیم روی گرده و به دهلیز پر برف زیر پیازکوم رسیدیم دوباره یه 200 متری از گرده بالا رفتیم و از قسمت دیگه به قسمت های کناری این قیف یا دهلیز پر برف رسیدیم .خوشبختانه برف به حدی سفت و یخ زده بود که فرو نمیرفتیم  مجددا رفتیم روی گرده و از اینجا برف کوبی و کار صعود سنگین تر شد ، واسمون خیلی جالب بود که ردپای یک پلنگ رو دیدیم که شکارشو دنبال میکرد و چند قسمت خون بز کوهی زخمی وجود داشت. از بالای پیاز کوم تا میامی که ارتفاعش 3600 متره حتما باید از روی گرده صعود کرد و نمیشه هیچ تراورسی از زیر صخره ها به میامی انجام داد ساعت 11:20 به میامی رسیدیم که سرعت باد چند برابر شد و شاید ادامه صعود کاری منطقی نبود اما واسه من که از سال 88 بود که سعی میکردم این برنامه رو با همنوردام اجرا کنم اصلا قابل برگشت و شکست نبود و دوس داشتم در اولین تلاشم کار صعود و فرود کامل در 1 روز رو از جبهه یا گرده شمالی انجام بدم و همینطور دوستای همنوردم هم حتی ذره ای به فکر بازگشت و ادامه ندادن مسیر نبودند. ما تقریبا کراکس ها و قسمت های فنی و پر خطر مسیر رو پشت سر گذاشتیم و صخره برج مانند میامی جلومون بود که  تو زمستون تنها قسمتی که میشه ازش عبور کرد  از سمت راسته که بعد از یک فرود 100 متری و یک تراورس کوچیک مجددا باید روی یال اصلی که تا قله درگیری خاصی با سنگ نداره قرار میگرفتیم اما سرعت باد لحظه به لحظه بیشتر میشد و حدودا به 80 یا 90 کیلومتر در ساعت و شاید بیشتر هم میرسید ( در صورتی که سایت mountain forcast  باد 40تا 45 کیلومتر رو پیش بینی کرده بود) و این کار امکانپذیر نبود با سماجت زیاد از زیر یال و این صخره ها و با وجود طوفان شدید و شروع کمی برف، صعود میکردیم هر قدمی که بر  میداشتیم تعادلمونو از دست میدادیم، همنوردام رو نمیدونم اما خودم تا به حال در همچین هوا و بادی، برای صعود یه قله 4000 متری لجاجت و سماجتی اینچنینی به خرج نداده بودم ساعت 1 ظهر بر فراز قله 3900 متری پسند کوه ایستادیم و همدیگر رو در اغوش کشیدیم و رویایی که هر کوهنوردی ارزوشو داره تحقق پیدا کرده بود.سریع کار فرود رو شروع کردیم بدترین قسمت برنامه فرود از این صخره هاست که باید قبل از تاریک شدن هوا از ان خارج شد.ساعت 2:20 از میامی پایین رفتیم و 3:40 دقیقه پیازکوم رو هم پشت سر گذاشتیم و تقریبا ساعت 5 از کندل کوم یعنی قسمت اغازین و پایانی این مسیر دشوار فرود اومدیم بعد از استراحتی کوتاه یه پایین سرازیر شدیم و 7:10 دقیقه به قرارگاه ونداربن رسیدیم و برنامه رو پایان رسوندیم. این نخستین صعود زمستانی ( صعود و فرود کامل) از مسیر جبهه و گرده شمالی پسند کوه می باشد. که در مدت زمان 8:50 دقیقه صعود و رفت و برگشت از ونداربن در مدت زمان 15 ساعت انجام شد.

نفرات برنامه : مجید ربیع پور (گروه کوهنوردی کرما کلاردشت-راهنمای منطقه ی علم کوه) رضا صالحانی ( هیات کوهنوردی نوشهر) بهروز خدابخش ، نجف شکوهی و حامد مجیدناتری ( گروه کوهنوردی صیاد شیرازی چالوس)

پی نوشت : نخستین تلاش ها برای صعود زمستانی به قله از سال 1359 توسط عبدالله اشتری ( سرپرست) کوهنورد فقید : محسن نوری ( سرپرست فنی)،سعید پاکدامن،جلال صالحی و همنوردان دیگرشان صورت گرفت و همین افراد  در بهمن ماه 63  برای نخستین بار در زمستان از مسیر گرده شمالی قله 3900 متری پسندکوه را صعود کردند.

در بهمن ماه 91 کوهنوردان فقید حادثه ی برودپیک : ایدین بزرگی و پویا کیوان اولین صعود در یک روز تا قله را داشتند و در ادامه همین برنامه این خط الراس را برای نخستین بار تا علمکوه و خرسان شمالی صعود کردند.

در بهمن ماه 92 تیمی از باشگاه اسپیلت تهران در تلاشی 5/1 روزه توانستند قله را صعود کنند بدین صورت که در بعد از ظهر روز 27 بهمن از ارتفاع 2200متری قرارگاه ونداربن تا 2700 متری یال درختی برف کوبی کرده و در روز بعد در مدت زمان 16 ساعت رفت و برگشت قله را صعود کردند.

 

صعودهاو تلاش های دیگری هم در زمستان توسط کوهنوردان گروه ارش : محمد نوری ،عباس محمدی و ....برای صعود این خط االراس انجام شد که صعودها به صورت 2روزه یا چند روزه بوده است.

با توجه به قابل دسترس بودن قله پسند کوه از ونداربن، به دلیل برف کوبی سنگین و خطر ریزش بهمن و فنی بودن گرده شمالی ، صعودهای انگشت شماری در زمستان روی این قله صورت گرفته است.